Interview met Ron Dekkers, programmadirecteur

De ouderenzorg kampt met krapte, en die neemt de komende jaren alleen maar toe. Juist daarom kunnen we het ons niet veroorloven dat huisartsen, ziekenhuizen en zorgaanbieders hun tijd kwijt zijn aan rondbellen en dubbel werk. Een verwijspunt is dan geen luxe, maar een voorwaarde. Ron Dekkers licht toe waarom het Verwijspunt zo belangrijk is.

"Veel huisartsen herkennen de casus: een oudere patiënte is thuis gevallen. Ze is niet ernstig gewond, maar redt het niet meer alleen. Ze heeft wijkverpleging nodig, liefst vandaag nog. Dan begint het bellen. De eerste aanbieder heeft geen plek. De tweede pas volgende week. Bij de derde moet eerst een formulier worden ingevuld. Ondertussen wacht de patiënte, en wacht de rest van het spreekuur.
Dit is geen uitzondering. Huisartsen en ziekenhuizen in onze regio geven zelf aan dat ze veel te veel tijd kwijt zijn aan het zoeken naar beschikbare ouderenzorg. En hoe krapper de capaciteit, hoe vaker het antwoord nee is en hoe langer het zoeken duurt."

Zoeken is geen zorg

"Elk telefoontje van een verwijzer met de vraag of er ergens plek is, is tijd die niet naar een patiënt gaat. Aan de andere kant van de lijn gebeurt hetzelfde. Zorgaanbieders beoordelen aanvragen die onvolledig zijn, die ze niet kunnen aannemen of die ook bij andere organisaties liggen. Bij een ruim aanbod is dat inefficiënt. Bij schaarste is het onhoudbaar. Dan lopen de administratieve lasten aan beide kanten op, precies op het moment dat elk uur zorg telt."

Eén aanmelding, één overzicht

"Een verwijspunt doorbreekt dat patroon. Bij VPO Haaglanden stuurt de huisarts of het ziekenhuis één verwijzing in via ZorgDomein. Wij screenen de aanvraag, vullen die waar nodig aan en koppelen haar aan een aanbieder die plek heeft. In de meeste gevallen lukt dat binnen twee uur. Dat kan omdat we continu een regiobreed overzicht hebben van de beschikbare capaciteit voor wijkverpleging, casemanagement dementie en crisiszorg. Dat overzicht heeft geen enkele verwijzer of aanbieder afzonderlijk.
Ook de zorgaanbieders winnen tijd. Ze ontvangen alleen nog complete en haalbare aanvragen. Dat betekent minder ruis, minder dubbel werk en meer tijd voor de zorg zelf."

Wat levert het op?

"In ons transformatieplan hebben we berekend wat deze werkwijze kan opleveren voor ziekenhuizen, huisartsen en VVT-aanbieders samen: naar verwachting 23 fte en een netto besparing van €1,2 miljoen in 2027. Dat is een schatting, gebaseerd op aannames uit de praktijk. Harde cijfers ontbreken nog, omdat niemand systematisch bijhoudt hoeveel tijd het zoeken nu kost. Daarom voeren we een nulmeting uit. Maar ook zonder exacte cijfers is de richting duidelijk: wie niet meer hoeft rond te bellen, houdt tijd over voor de patiënt."

Meedenken over de essentie van de zorgvraag

"Het overzicht levert nog iets op. Omdat we weten wat er beschikbaar is, kunnen we de verwijzer vertellen wat wél mogelijk is. We denken mee over de vraag achter de aanvraag. Wat is echt nodig? De verwijzer kan de zorgvraag dan, in overleg met de cliënt, bijstellen in omvang en inhoud. Zo wordt een aanvraag die anders zou zijn afgewezen, toch haalbaar. Dat voorkomt teleurstelling bij de oudere en de naasten. En het zorgt ervoor dat de schaarse uren van zorgverleners terechtkomen waar ze het hardst nodig zijn."

Een deel van de oplossing

Laat ik duidelijk zijn: een verwijspunt maakt de ouderenzorg niet groter. De krapte blijft. Wat we wel doen, is de capaciteit die er is beter bereikbaar maken en zo goed mogelijk benutten. We zien ook waar vraag en aanbod in de regio niet op elkaar aansluiten. Die signalen bespreken we met de aangesloten VVT-organisaties, die zelf bepalen welke zorg ze bieden en waar. En we zijn actief binnen Haaglanden Gezonder! om de grotere uitdagingen in de ouderenzorg samen op te pakken. Die transformatie kunnen we alleen samen realiseren.

Hoe meer partners, hoe beter het werkt

"Een verwijspunt wordt sterker naarmate meer partijen meedoen. Hoe completer het overzicht, hoe sneller de match. Onze ambitie is dat alle inwoners van Den Haag, Leidschendam-Voorburg, Rijswijk en Wassenaar ervan profiteren. De komende maanden willen we daarom alle huisartsen de mogelijkheid bieden om via VPOH te verwijzen, en ook de buitenregionale ziekenhuizen. Daarnaast willen we de coördinatie van eerstelijns verblijf (ELV) toevoegen.
In tijden van overvloed is een verwijspunt handig. In tijden van schaarste is het onmisbaar. Elke verwijzer die niet hoeft rond te bellen, heeft tijd voor een patiënt. Elke aanvraag die in één keer compleet binnenkomt, betekent een oudere die sneller de juiste zorg krijgt."